آرشیف

جوهر حاکمیت ملی، توزیع قدرت در نهادهای قانونی است. تمرکز قدرت در دستان یک فرد یا اقلیت، جمهوریت را به پوسته‌ای صوری بدل می‌کند – که به‌جای صیانت از منافع ملی، در خدمت رانت‌ها و سلایق شخصی قرار می‌گیرد.

تحقق حقوق شهروندی در گرو اصل تفکیک قوا و توازن قدرت است؛ حال آنکه پروژه «اسلامی‌سازی سیاست» در ایران و افغانستان، عملاً به ابزاری برای تداوم هژمونی آمریکا در منطقه تبدیل شده است. بازتولید نزاع تاریخی میان قطب‌های شیعی (صفوی) و سنی (اموی)، کشورهای عربی را٬ در چرخه‌ی وابستگی امنیتی به غرب گرفتار می‌کند. از همین رو، تنش‌های جاری میان ایران و آمریکا را نباید لزوماً به معنای پایان نظام کنون دانست، بلکه می‌توان آن را تداوم وضعیت «استخوان لای زخم» در ساختار قدرت (میان اصلاح‌طلبی و صفوی‌گرایی) تلقی کرد.

در نهایت، تفاوت بنیادینی میان خیزش‌های فعلی ایران با الگوی انقلاب فرانسه وجود دارد. خیزش‌ها در ایران متاثر از تفکرات توده‌ای و کمونیستی، همانند اسلام سیاسی، پتانسیل استقرار حکومت قانون و تفکیک قوا را ندارند. و در نهایت به بازتولید استبداد ختم می‌شوند.

محمدآصف فقیری

National Sovereignty: The Clash of Power Structures and Ideological Tyranny

The essence of national sovereignty lies in the institutionalization of power. When authority is concentrated in the hands of a specific individual or minority, republicanism loses its substance, becoming a mere formality. In such a state, a “pseudo-republic” fails to safeguard national interests; instead, it serves as a vehicle for personal whims and factional agendas, prioritizing the acquisition of privileges over the welfare of the people.

The realization of popular sovereignty and civil rights depends fundamentally on the principle of check and balance and the separation of power. However, in Islamic societies like Iran and Afghanistan, the project of “political Islamization” has effectively functioned as a tool for sustaining American hegemony in the region. By perpetuating historical tensions between Shia (Safavid) and Sunni (Umayyad) poles, regional actors remain trapped in a cycle of perpetual security dependence on Western powers. Within this framework, current tensions between Iran and the United States do not necessarily signal the collapse of the existing system; rather, they represent a “lingering wound”—a state of chronic instability—within the power struggle between reformist factions and Safavid-style traditionalists.

Ultimately, there is a fundamental divergence between current uprisings in Iran and the model of the French Revolution. Movements driven by mass-populist or communist ideologies, much like political Islam, often lack the structural capacity to establish the Rule of law or a true separation of powers. Instead of achieving national sovereignty, such ideological shifts frequently result in the reproduction of tyranny under a different guise.

Mohammad Asif Faqiri

Afghan Political Activist