آرشیف

ما، جمعی از اوزبیک‌های مقیم کشورهای اروپایی، با اندوه و نگرانی عمیق از اقدام اخیر در ولایت جوزجان آگاه شدیم که در آن، زبان اوزبیکی از لوحهٔ رسمی دانشگاه جوزجان حذف گردیده است. این عمل نه‌تنها بی‌احترامی به زبان مادری میلیون‌ها اوزبیک افغانستان است، بلکه نشانه‌ای آشکار از تبعیض زبانی و فرهنگی می‌باشد که راه رسیدن به ملت، وحدت ملی و عدالت اجتماعی را قطعآ مسدود می‌سازد.

زبان اوزبیکی یکی از ارکان مهم فرهنگی، تاریخی و هویتی افغانستان است. حذف آن از لوحه‌های رسمی آموزشی، تلاشی بی حاصل و ناکام برای پاک‌کردن حضور و سهم تاریخی اوزبیک‌ها در تمدن و علم این سرزمین است. ما این اقدام را به‌شدت محکوم می‌کنیم و از حکومت فعلی افغانستان می‌خواهیم که فوراً در این تصمیم تجدیدنظر نموده و جایگاه قانونی زبان اوزبیکی را مطابق با اصل برابری و عدالت در همهٔ نهادهای رسمی کشور اعاده نماید.

زبان، نشانهٔ حضور ملت‌هاست. خاموش‌ساختن زبان‌ها، خاموش‌کردن صدای ملت‌هاست. ما هشدار می‌دهیم که تداوم چنین سیاست‌های انحصارگرایانه، سبب تشدید شکاف‌های قومی، توسعه دشمنی های قومی و عاقبت فروپاشی نهائی انسجام و نظم اجتماعی خواهد گردید. هیچ کشوری با حذف هویت‌های خویش به صلح و ثبات نمی‌رسد.

ما از همهٔ روشنفکران، اهل فرهنگ، دانشگاهیان و رسانه‌ها — در داخل و بیرون از افغانستان — می‌خواهیم تا در برابر این بی‌عدالتی فرهنگی سکوت نکنند و با صدای رسا از حق برابر همهٔ اقوام و زبان‌ها در عرصهٔ عمومی دفاع کنند.

زبان اوزبیکی بخشی از تاریخ و هویت افغانستان است؛ حذف آن، حذف بخشی از افغانستان است.

با احترام و قاطعیت،

جمع اوزبیک‌های مقیم اروپا

13-11-2025

ترتیب اعلامیه توسط دکتور اکبرهمت فاریابی به نمایندگی اوزبیک های ساکن اروپا