آرشیف

2014-12-26

استاد محمود بی پروا

معرفی قریه چهارم

 
 
نام قریه –  سه گوشک ( سیاه گوشک): این قریه درقسمت شمال شرق شهر چغچران موقعیت داشته و 18 کیلومتر ازآن دور میباشد . بتاریخ 23.01.1389 برابر با 2010. 04. 12  توسط تیم همکار سروی  شد. قریه دارای یک شورای انکشافی، سرک ، وامنیت خوب بوده و به سه قریه کوچکتر جدا گردیده است که عبارتند از: خود سه گوشک، تیل کبود ونوآباد. سرک این قریه درزمستان های پربرف برای مدتی بروی رفت وآمد عراده جات از خواطر موجودیت برف مسدود میگردد.
موقعیت قریه : ناوه ایکه قریه درآن واقع است از شمال به جنوب امتداد دارد. رود کوچک وبهاری آن  از تیربند پای کمر یا سفید کوه سرچشمه میگیردو از وسط قریه عبور مینماید وبعد از قراء مختلف ناوه صوفک گذشته باالآخره به دریای هریرود میریزد. این رود بارفصلی تااندازۀ آب ناچیز داشته وبرای زمین های قریه های این ناوه کافی نمی باشد.
 ارتفاع قریه سه گوشک از سطح بحر 2426 متر، عرض البلد شمالی 49.8 ، 36 ، 34  N= و طول البلد شرقی 55.2 ، 09 ، 65   E=می باشد. هر چهار طرف قریه را تپه های قسمآ هموار احاطه نموده است. به تعداد 80 خانواده از قوم یارفولاد دراین سه قریه حیات بسر میبرند. روی نام قریه نظرات گوناگون موجود میباشد. بعضی ها آنرا سیاه گوشک میگویند وتعدادی بنام سه گوشک یاد میکنند زیرا موقعیت قریه از سه دلتا تشکیل گردیده است که دلتا به زبان ساده مردم گوشک یا گوشه ویا گوش معنی میدهد.
 
زمین داری قریه:  زمینداری مجموعی هر سه قریه نظر به اظهار خود شان 30000 من للمی  وحدود 500 من آبی میباشد که 100 من آن سبست زار و100 من علفزار و5 من را ساحه درخت زار تشکیل میدهد. حدود تخمینا 50000 من اراضی چراگاهی را  دراختیار دارند که ازجمله صد هکتار را قرق دارند تا آذ وقه زمستانی برای سوخت و علوفه برای مالداری دراختیار داشته باشند. ساحۀ قرق شده کاملا از بته ها وخوزبه ها پوشیده میباشد . قرق طوری تنظیم شده است که قطع بته هاوخوزبه ها برای هر کس ممنوع میباشد و چرانیدن علوفه ها تا پخته شدن دانه های آنها یعنی موسم خزان مجاز نیست امابعد ازینکه دانه های علوفه جات پخته شده ودرزمین ریختند ، ازطریق مواشی خود آنهارا مورد چرش قرار داده میتوانند(در زمستان واخیر فصل خزان). ساحه قرق شده قسما از سیلاب های بهاری  قریه را نگاه میدارد و نشانه های برجسته از تخریب سیلاب مشاهده نمیشود درحالیکه ساحه خارج از قرق از اثر سیلاب ها زیاد تخریب شده  است. درناوه ایکه قریه موقعیت دارد، درخت شانی اندک صورت گرفته است .ساحه تحت قرق شامل  هرچهار سمت  قریه میباشد. از درختان کوهی که 50 سال پیش بوفرت موجود بوده اند، نشانی بچشم نمیخورد.
 
آب آشامیدنی: هرسه قریه ازآب دوچشمه  و7چاه که بهمین منظور حفر گردیده است، برای نوشیدن استفاده مینمایند. ولی آب چشمه ها برای نوشیدن پاک وصحی نمیباشد چونکه مواشی قریه نیز ازآن استفاده میکنند. اما آب چاه ها پاک بوده ولی برای اهالی کافی نمیباشد.
زراعت : کشت عمده قریه را زراعت للمی تشکیل میدهد که با تراکتور کرائی کاشته میشود ولی آنانی که توان پرداخت کرایه تراکتور را ندارند از مرکب استفاده مینمایند. مهمترین کشت اهالی گندم للمی میباشد که اگر باران بقدر کافی ودرزمان معین ان ببارد، حاصل وافر نضیب شان میشود، درغیرآن به کمبود گندم مواجه میشوند. ازاینکه اندازۀ حاصل خیزی زمین های للمی وابسته به مقدار بارندگی درماه های حمل وثور درچغچران میباشد بناء  اگر درطی این دوماه باران بقدر کافی ببارد، حاصل گندم للمی زیاد میباشد ورنه چیزی بدست دهقان نمی آید. کشت هرسه قریه را گندم للمی تشکیل داده و اما جو نیز بقدر لازم کاشته میشود. اهالی قریه از مساعدت موسسات دربخش زراعت نیز به قدر کافی بهره مند گردیده اند.
 
مالداری قریه: ساکنین هرسه قریه جمعا   900 راس بزوگوسفند ، 60 فردگا و وماده گاو و 200 راس خر دارند که به سه گله گاو وسه رمه گوسفند تنظیم کرده اند یعنی هر قریه از خود گله گاو ورمه گوسفند علیحده دارد. مرغ خانگی درهرخانه موجود میباشد و فیل مرغ  نیزدرهرسه قریه یافت میشود.
طی صحبتی که تیم همکار با ایشان داشت توضیح دادند که یگانه طریقه امرار معیشت همین گیاهان اند که زندگی آنهارا تامین مینمایند واز فقر شان میکاهند زیرا برای ایشان علوفه و هیزم تهیه میکنند ، مانع سیلاب وگرد وخاک میشوند ،از امراض وناپاکی ها جلوگیری میکنند و هوای قریه را گوارا ومطبوع نگهمیدارند علاوتا مالداری آنان ثمرۀ همین چراگاه ها میباشد.
 
نحوۀ تصمیم گیری: بلی! این مردم هستند که اگر تصمیم بگیرند، هرکاری که خواسته باشند ، کرده میتوانند ولی آماده ساختن مردم بخاطر اجرای یک کار، مشکل بس بزرگ بوده وتلاش وپیگیری جدی میخواهد وبیک انگیزه شدید احتیاج دارد. انگیزۀ این کار برای مردم این قریه ، کاهش شدید مواد  سوخت به نسبت نزدیکی ساحه بمرکز چغچران  ونیز ازدیاد نفوس شهر وقراء وخشک سالی های اخیربودند که ساکنین قریه هارا  زیر فشار قرار داده بودند تا درجستجوی راه حل هائی برآیند. همان بود که مردم محل بفکر این شدند که یگانه راه حل ، قرق کردن چراگاه ها خواهد بود ازینرو  5 سال قبل اهالی هرسه قریه دریکجا گرد هم آمدند تا روی حفاظت از چراگاه اطراف قریه ها صحبت کنند . اوایل ماه حوت بود که مجلس تشکیل شد و بعد از جروبحث آزاد حاضرین به این فیصله رسیدند که:

  1. بعد ازین هیچ کس از قریه حق ندارد تا بته ها،خوزبه ها و دیگر گیاهان خشبی ونیمه خشبی را قطع نماید.

  2. چریدن ساحه توسط مواشی تا پخته شدن دانه گیاهان بهیچ کس مجاز نمیباشد ولی بعد ازآن برای  رمه وگله گاو اجازه چرانیدن داده میشود مگر به فیصله موسفیدان قریه.

  3. به بیوه زنان ومسجد از طریق محاسن سفیدان اجازه داده میشود تا از گیاهان خشک شده در مواقع زمستان شدید وکم هیزمی بقدر رفع ضرورت یومیه ، سوخت جمع آوری نمایند.

  4. دراثر شدت سردی زمستان طولانی اگر کسی فوت نماید وبازماندگانش به کم هیزمی دچار باشند با اخذ اجازت از محاسن سفیدان ، برای شان اجازه تهیه هیزم داده میشود ولی فقط بقدر رفع ضرورت یومیه تا زمانی که سردی شدید برطرف شود.

  5. بهیچ کس حق داده نمیشود تا زمین چراگاه را شکستانده وبه زمین للمی یا سیلابه تبدیل نماید.

  6. اگر کسی خلاف این فیصله اقدام به قطع بته ها ودیگر گیاهان نماید، از طرف قریه به  جزا محکوم خواهد شد.

 بخاطر تصدیق ووفاداری به این فیصله ها دست دعا وتضرع بدرگاه رب العزت بلند نموده واز ذات باری تعالی خواستند تا هرکسی ازاین فیصله ها سرباز زند ، خداوند بزرگ اورا خوار وذلیل وبه رنج وعذاب گرفتارگرداند.
 به این ترتیب کارروی قرق کردن چراگاه های اطراف قریه آغاز یافت.
اهالی قریه بین هم رابطه خوب دارند وبا برادری ووحدت زندگی را به پیش می برند بهمین خواطر تا کنون که 5 سال از این تصمیم ها میگذرد، کسی ازاین فیصله ها آشکارا عدول نورزیده است.
 
مشکلات درراستای قرق :  قراء ناوه صوفک از جانب جنوب وساکنین شهر چغچران از جانب جنوب شرق  بخاطر تهیه هیزم زمستانی  ساحات تحت قرق این قریه ها را تهدید مینمایند و چون مردم ساحات یادشده  درمقابل چراگاه های آنها وقطع هیزم ازخود بی بند وباری نشان میدهند ازینرو روی قرق آنها تاثیر می اندازد چنانچه بعضی اوقات شبانگاه ها طور دزدی به محل قرق هجوم برده وبته های قرق شده را قطع وباخود درخانه های خویش می برند.
اهالی قریه  با پرداخت گندم پنج نفر محافظ استخدام کرده اند تا درطول سال از ساحه قرق شده نگهداری ومحافظت بعمل آورند. علاوتا هر عضو قریه بمجردیکه کسی را بخاطر قطع بته های ساحه قرق به بیند، قریه را اطلاع میدهند تا اورا بچنگ آورند.
درحال حاضر تیم همکار( دونفر کارمند ریاست زراعت ، یک نفر کارمند ریاست محیط زیست، یک نفر کارمند ریاست انکشاف دهات و نماینده FAO ) ماه یک مرتبه از ساحه قرق شده دیدن نموده درصورت بروز کدام مشکل ، موضوع را به مقامات مسئول ولایت گزارش میدهند تا درحل آن چاره سازی گردد.
 تا کنون کدام مشکل حاد که راه حل نداشته باشد بوجود نیامده است. مردم قریه حالا ازاین کار خویش  راضی وخرسند به نظر میرسند.
FAO  یک ورکشاپ آموزشی دوروزه را درماه دسمبردایر وبه تعداد سه نفر از اهالی قریه را آموزش داد تا ایشانرا بطرق کشت تخم های مختلف آشنا سازد. درضمن به تعداد هفت نوع تخم گیاهان کوهی دارای ارزش علوفه ئی وسوخت را برای ایشان تهیه وتدارک نموده توزیع کرد تا آنهارا درساحات قرق شده بکارند. که عبارت بودند از تخم رشقه للمی، روف وچرمک بخاطر علوفه خوب برای مالداری تا  به تولید مقدارعلوفه چراگاه های ایشان افزایش بعمل آید وچکه و خسته آول بخاطر تهیه هیزم دراینده. دراین نشست آموزشی وقت مناسب کشت تخم ها نیز باایشان تشریح شد.
 درزیر چند قطعه  فوتوی قریه را مشاهده کرده میتوانید:

سیاه گوشک
 عکس 1: نمائی از قریه سه گوشک .
سیاه گوشک
 عکس 2: طرز کندن چقورک بخاطر کشت خسته آول درساحه چراگاهی قرق شده.
سیاه گوشک
عکس 3: کشت خسته آول در چقورک کنده شده.

 
 

چغچران ، جدی 1389 برابر به جنوری 2011.